سینمای معاصر با عبور از نمایش نبوغ مدیران دنیای فناوری، تصویری شرورانه و سرد از چهرههای سرشناس سیلیکونولی بازتاب میدهد.
سینمای هالیوود طی سالهای اخیر دگرگونی روانشناختی و اجتماعی عمیقی را در بازنمایی چهرههای ارشد فناوری تجربه کرده است. زمانی شخصیتهای منفی آثار سینمایی اوباش خیابانی، مهرههای امنیتی سابق یا افرادی با لهجههای اشرافی بریتانیایی بودند، اما اکنون رهبران سیلیکونولی جایگاه نمادینی شبیه به دارت ویدر را در روایتهای مدرن تسخیر کردهاند.
بهگزارش فیلمزی و به نقل از گاردین، زمانی که «شبکه اجتماعی (The Social Network)» اکران شد، مارک زاکربرگ اکرانی دستهجمعی برای کارمندان ترتیب داد و فیلم را سرگرمکننده خواند، هرچند بعدتر آن را آزاردهنده توصیف کرد. آن اثر با وجود لحن انتقادی، رگههایی از جسارت یک کارآفرین نوپا را برای رساندن فیسبوک به ۵۰۰ میلیون کاربر و ارزش ۲۵ میلیارد دلار به تصویر میکشید؛ ارقامی که در برابر ۳.۶ میلیارد کاربر و ارزش ۱.۸ تریلیون دلاری کنونی متا بسیار کوچک به نظر میرسند.
فیلم جدید «تسویه اجتماعی (The Social Reckoning)» خط داستانی را از نقطهای پی میگیرد که یک مدیرعامل سرسخت در آستانه سلطه جهانی قرار دارد. این فیلم، بنیانگذار متا و کل صنعت زیر نظر او را به عنوان نمادهای بارز شرارت شرکتی معرفی میکند. همزمان، دو اثر دیگر یعنی درام «مصنوعی (Artificial)» درباره سم آلتمن و مستند چهار ساعته «ماسک (Musk)» ساخته الکس گیبنی با محوریت ایلان ماسک، این سهگانه را در نمایش سیمای منفی رهبران فناوری تکمیل میکنند.
انتخاب جرمی استرانگ ۴۷ ساله برای ایفای نقش زاکربرگ در بازه زمانی ۲۰۱۹ تا ۲۰۲۱، یادآور شخصیت رنجکشیده و پیچیده کندال روی در «سریال وراثت (Succession)» است. پیتر بردشاو در توصیف هنرنمایی استرانگ معتقد است بازی او تصویری بسیار نامهربانتر از اجرای جسی آیزنبرگ ارائه میدهد و به تجسم عینی یک ساختار شرور تبدیل شده است.
کارمندان سابق متا نیز بر جنبههای سرد این شخصیت صحه گذاشتهاند. آرتورو بژار، افشاگر و کارمند سابق متا، گفت:
«این تصویر دقیق است.»
یکی دیگر از همکاران پیشین زاکربرگ از بیاحساس بودن کامل او در جلسات سخن گفته است.
تحول دیدگاه جامعه نسبت به پلتفرمهای اجتماعی ریشه در رسوایی کمبریج آنالیتیکا، افشاگریهای فرانسیس هاوگن در سال ۲۰۲۱ و مرگ دلخراش مالی راسل نوجوان بریتانیایی در سال ۲۰۲۲ دارد. پدر مالی راسل، بنیانگذار خیریه امنیت آنلاین، گفت:
«اینستاگرام به کشتن دخترم کمک کرد.»
متا مدعی تلاش برای ارتقای امنیت کاربران است، اما موج واکنشهای حقوقی و لحن اثر سینمایی استرانگ نشان میدهد اعتماد عمومی به چنین ادعاهایی از بین رفته است.
به نظر شما آیا سینما تصویر منصفانهای از مدیران فناوری ارائه میدهد یا در نمایش رفتارهای منفی آنها اغراق میکند؟ دیدگاه خود را بنویسید.