از نمایش فوق‌العاده «شب هٌول» تا تحسین «گوره» | در نخستین روزِ جشنواره فیلم کوتاه چه گذشت؟
چهل‌وسومین جشنواره بین‌المللی فیلم کوتاه تهران به دبیری بهروز شعیبی با نمایش نسخه تصحیح‌رنگ‌شده «عمو سیبیلو» ساخته بهرام بیضایی کار خود را آغاز کرد.
به گزارش فیلمزی، چهل‌وسومین جشنواره بین‌المللی فیلم کوتاه تهران روز گذشته شنبه ۲۵ مهرماه با پیامی از سوی مسعود پزشکیان رئیس جمهور و نمایش فیلمی از بهرام بیضایی آغاز به کار کرد.
یکی از بخش‌های مهم صحبت‌های رئیس جمهوری درباره فیلم کوتاه بود. او فیلم کوتاه را فرصت و امکانی برای نگاه‌های تازه، تجربه‌های نو و روایت‌های خلاقانه دانست و گفت که فیلم کوتاه بخشی از واقعیت امروز ایران و جهان را صادقانه و هنرمندانه روایت می‌کند.
برگزاری نشست‌های تخصصی با موضوعات متنوع از برنامه‌هایی بود که به شکل کارگاهی برگزار شد و مورد استقبال قرار گرفت.
در کارگاه نخست، سعید رحمانی درباره سینما و تجربه زیسته، علیرضا زرین دست درباره ریشه‌های نورپردازی در سینمای ایران، سعید پور اسماعیلی، محسن آقالر و روناک رنجی درباره مهیار و عیار فیلم تجربی و ساعد نیک‌ذات، فاطمه بهبودی و مسعود اشتری درباره معیار و عیار بررسی عکس صحبت کردند.
که در این میان نشست تخصصی ریشه‌های نورپردازی در سینمای ایران با حضور علیرضا زرین‌دست مدیر فیلمبرداری سینما مورد استقبال قرار گرفت.
در این نشست، زرین‌دست به نقش نقاشی در شکل‌گیری شیوه‌های نورپردازی در عکاسی و سینما اشاره کرد و گفت: ظهار نقاشانی که پیش از اختراع برق فعالیت می‌کردند، در واقع منبع اصلی الهام برای عکاسان، فیلمبرداران و طراحان صحنه و لباس بودند تا با الگوبرداری از آثار آنها، فضاهای مورد نظر خود را خلق کنند. استفاده از نور طبیعی از نقاشان به حرفه فیلمبرداری و عکاسی راه پیدا کرده است. در عکاسی نیز بسیاری از تصاویر پرتره از قواعد نورپردازی کلاسیک پیروی می‌کنند؛ قواعدی که ریشه در تجربه و شیوه کار نقاشان دارند.
زرین‌دست با اشاره به اهمیت منابع تصویری در بازسازی دوره‌های تاریخی افزود: برای مثال اگر قرار باشد فیلمی درباره ۵۰۰ سال پیش ساخته شود، متأسفانه حافظه تصویری غنی و منابع کافی در اختیار نداریم. در نتیجه باید به منابعی مراجعه کنیم که بخش عمده‌ای از تصاویر آنها بر پایه آثار خارجی و طراحی‌های سیاحان و گردشگران شکل گرفته‌است، این در حالی است که در برخی مناطق غربی، منابع تصویری غنی‌تری از آن دوران وجود دارد و فیلمسازان برای بازسازی آن دوره، در وهله نخست به نقاشی‌های همان زمان مراجعه می‌کنند.
این پیشکسوت سینمای ایران در ادامه با اشاره به شیوه‌های تصویربرداری در سال‌های ابتدایی سینما گفت: پیش از رواج تجهیزات نورپردازی الکترونیکی، بسیاری از روش‌های مورد استفاده در نقاشی برای تأمین نور در سینما نیز به کار گرفته می‌شد. در فیلم‌هایی مانند آثار چارلی چاپلین تصویر اغلب حالتی تخت و بدون عمق میدان محسوس داشت. همچنین محدودیت‌های فنی مواد حساس تصویربرداری در آن دوران، امکان کنترل دقیق روشنایی و تاریکی تصویر را دشوار می‌کرد؛ محدودیت‌هایی که با پیشرفت فناوری و رواج نگاتیو به‌تدریج تغییر یافت.
زرین‌دست در ادامه با اشاره به روند پیشرفت تجهیزات فیلمبرداری گفت: پس از مدتی فیلمبرداران به‌تدریج روش‌ها و ابتکارات تازه‌ای را به کار گرفتند و دوربین‌های کوکی وارد عرصه فیلمبرداری شدند.
در ابتدا سراغ سوژه های ساده بروید
زرین‌دست درباره نقش سایه و منبع نور در فیلمبرداری گفت: گسترش فناوری دیجیتال باعث شده است تعداد فیلمسازان در سراسر جهان افزایش یابد و افراد بتوانند با دوربین‌های کوچک، تلفن‌های همراه و دیگر تجهیزات تصویربرداری فیلم بسازند. به همین ترتیب تعداد جشنواره‌های فیلم نیز به‌شکل چشمگیری افزایش یافته و از شمارش خارج شده است.
وی با اشاره به دشواری پرداختن به شخصیت‌های بزرگ تاریخی و فرهنگی اظهار کرد: برای مثال اگر کسی بخواهد درباره مولانا فیلم بسازد باید دست‌کم ۱۰ سال برایش پژوهش کند زیرا مولانا شخصیتی چندوجهی است و پرداختن به ابعاد مختلف زندگی و اندیشه‌های او کار آسانی نیست. پرداختن به برخی ایده‌ها و اندیشه‌ها به‌هیچ‌وجه ساده نیست بنابراین پیشنهاد می‌کنم به سراغ تصاویر و اندیشه‌هایی بروید که ساده‌تر هستند و امکان پرداختن دقیق‌تر و عمیق‌تر به آنها وجود دارد.
فیلم «شب هٌول» به کارگردانی محمدرضا مرادی و تهیه‌کنندگی سیدمحمدهادی آقاجانی به سانس فوق العاده رسید.
این فیلم کوتاه با روایتی تاریخی و رازآلود در ژانر وحشت، مخاطب را به تهران سال ۱۳۲۷ می‌برد جایی که نصرت‌الملوک کاشانچی، نخستین پزشک زن کالبدشناس ایرانی برای انجام نخستین کالبدشکافی خود به سردخانه‌ای متروک فراخوانده می‌شود. با پیش رفتن شب، نشانه‌هایی عجیب در جسد و فضای سردخانه آشکار می‌شود و نصرت‌الملوک را با خاطرات و ترس‌هایی مواجه می‌کند که سال‌ها در وجودش سرکوب شده‌اند.
او در طول این شب مرموز باید پیش از طلوع صبح، با ترس‌های خود روبه‌رو شود.
مرجان اشرفی زاده با فیلم «گوره» بعد از پانزده سال به فیلم کوتاه بازگشت. فیلمی در ستایش زندگی با رنگ و بویی از بهشت.
فیلم کوتاه «این تماس از زندان برقرار می‌شود» به کارگردان محسن اردستانی از دیگر فیلم‌هایی بود که در چهل‌وسومین جشنواره بین‌المللی فیلم کوتاه تهران نمایش داده شد.
این فیلم اشاره‌ای به تنهایی انسان و تلاش برای یافتن امید و برگشت به زندگی دارد.
