جنجال فضای مجازی تریلر «ادیسه» | کلمه daddy در فیلمی حماسی؟

به گزارش فیلمزی و به نقل از مطلب Jordon Ruimy، دوشنبه شب، Universal Pictures تریلر جدید فیلم The Odyssey ساخته Christopher Nolan را منتشر کرد و همان‌طور که انتظار می‌رفت، موج بزرگی از بحث و جنجال در فضای مجازی به راه افتاد.

بخش عمده واکنش‌های منفی نه به تصاویر یا داستان فیلم، بلکه به زبان و لهجه‌های بازیگران مربوط می‌شود. یکی از بحث‌برانگیزترین نکات، دیالوگ‌های فیلم است. در یکی از صحنه‌هایی که حالا به‌شدت تبدیل به سوژه میم‌های اینترنتی شده، Robert Pattinson کلمه «daddy» را به زبان می‌آورد. لحظه‌ای که فورا شبکه‌های اجتماعی را منفجر کرد.

در بخش دیگری از تریلر، Tom Holland از واژه «dad» استفاده می‌کند و Matt Damon هم در صحنه‌ای با عبارت «Let’s go!» هیجان ایجاد می‌کند.

Jordon Ruimy معتقد است که نولان اساسا به‌خاطر دیالوگ‌نویسی‌اش شناخته نمی‌شود. شهرت او بیشتر به ساختار پیچیده فیلم‌ها، مقیاس عظیم آثارش و ایده‌های مفهومی بزرگ مربوط است. البته دیالوگ‌های او سبک مشخصی دارند: اغلب توضیحی، گاهی مستقیم و خشن، و بیشتر در خدمت توضیح دادن هستند تا خلق گفت‌وگوهای شاعرانه یا شخصیت‌محور. این مسئله سال‌هاست یکی از انتقادهای همیشگی به آثار او بوده و گاهی دیالوگ‌ها خشک، بیش از حد کاربردی یا فاقد ظرافت به‌نظر می‌رسند.

اما دومین موضوع بحث‌برانگیز این است است: تقریبا همه شخصیت‌ها با لهجه آمریکایی صحبت می‌کنند.

Matt Damon، Anne Hathaway و Jon Bernthal از لهجه طبیعی آمریکایی خود استفاده می‌کنند، در حالی که بازیگران بریتانیایی مثل Robert Pattinson تلاش کرده‌اند لهجه بریتانیایی‌شان را پشت لحن آمریکایی پنهان کنند.

این بحث درواقع از سال گذشته شروع شد. زمانی که نخستین تصاویر فیلم منتشر شدند. جان برنثال کاملا با آن صدای خشن و ته‌گلویی آمریکایی صحبت کرده و انگار دارد خودش را برای دعوایی در یک بار در بالتیمور آماده می‌کند. از آن طرف، هالند هم کاملاً در لهجه آمریکایی فرو رفته است. انگار همه بازیگران تازه از دل جنگ داخلی آمریکا بیرون آمده‌اند!

کاملا ممکن است نولان عمدا لهجه آمریکایی را انتخاب کرده باشد تا حضور مت دیمون در نقش اصلی طبیعی‌تر به‌نظر برسد و مجبور نباشد لحن کاملا بوستونی او را تغییر دهد. دیمون در بیشتر فیلم‌هایش سراغ لهجه‌های متفاوت نرفته است، به‌جز The Last Duel که در آن هم اجرای لهجه‌اش نسبتا کنترل‌شده و کم‌رنگ بود.

اما پرسش اصلی اینجاست که آیا یک روش «درست» و ثابت برای صدای چنین فیلم‌هایی وجود دارد؟ اصلا استاندارد چیست؟ جردن روئیمی معتقد است که هیچ‌کدام از این انتخاب‌ها ریشه تاریخی یا منطقی مشخصی ندارند. این ایده که لهجه آمریکایی somehow «اشتباه» است، این واقعیت را نادیده می‌گیرد که لهجه بریتانیایی هم به همان اندازه غیرتاریخی و نادقیق است. حتی اگر کسی بخواهد لهجه یونانی باستان را بازسازی کند، باز هم فقط یک تفسیر مدرن خواهد بود.

دهه‌هاست که ما عادت کرده‌ایم در فیلم‌های حماسی، لهجه بریتانیایی بشنویم. آن حالت نمایشی و تئاتری مصنوعی، مثل فیلم Gladiator یا حتی 300، هیچ‌وقت از نظر تاریخی دقیق نبوده است. این فقط به یک قرارداد سینمایی تبدیل شده؛ نوعی میانبر فرهنگی برای القای حس «فیلم تاریخی».

اما چرا وقتی قرار است یونانیان باستان به تصویر کشیده شوند، لهجه بریتانیایی به‌طور خودکار «اصیل‌تر» از لهجه آمریکایی تلقی می‌شود؟

واقعیت این است که هیچ‌کدام از این لهجه‌ها دقیق نیستند. هیچ‌کس دقیقا نمی‌داند یونانی باستان چه صدایی داشته است. همه‌چیز صرفا یک اجرا و بازآفرینی است.

پس استفاده از لهجه آمریکایی نه توهین به تاریخ است و نه یک اشتباه بزرگ؛ فقط یک انتخاب سبکی است. و در سینما، سبک همه‌چیز است. نولان در حال ساخت یک بازسازی تاریخی دقیق نیست؛ او در حال خلق اسطوره است.

این نکته را هم من به عنوان نگارنده این خبر خطاب به مخاطبان فیلمزی می‌گویم: آیا جز این است که نولان همواره سعی داشته برداشت‌های شخصی و به‌روز شده خودش را از آثار داشته باشد؟ برداشت‌های به شدت واقع‌گرایانه از داستان‌های ابرقهرمانی، پیوند دادن شهری همچون گاتهام به نیویورک امروزی و انتخاب موضوع‌هایی همچون پرداختن به ریشه‌های ساخت بمب اتم برای آثار متاخرش، سندی هستند از اینکه او سعی دارد جهان فیلم‌هایش امروزی و باورپذیر باشند. اساسا رمز موفقیت نولان به عقیده من این است: «نولان اصرار دارد فیلمساز زمانه باشد». به همین دلیل برای من دور از انتظار نیست که اگر در فیلم ادیسه، رگه‌هایی از استعاره‌های جهان امروز را ببینم. نظر شما چیست؟ چقدر با نظر Jordon Ruimy و شخص من موافقید؟