ویوین لی

ویوین لی (زاده ۵ نوامبر ۱۹۱۳، دارجلینگ، هند — درگذشته ۸ ژوئیه ۱۹۶۷، لندن، انگلستان) بازیگر انگلیسی‌ای بود که به‌خاطر نقش‌هایش در هالیوود و تئاتر بریتانیا شهرت داشت. او برای ایفای نقش اسکارلت اوهارا در بر باد رفته (۱۹۳۹) و بلانش دوبوآ در اتوبوسی به نام هوس (۱۹۵۱)، دو جایزه اسکار بهترین بازیگر نقش اول زن را از آن خود کرد؛ هر دو اجرا جایگاه او را در میان بزرگ‌ترین بازیگران سینمای کلاسیک تثبیت کردند.

لی تنها فرزند ارنست هارتلی، کارگزار بریتانیایی، و گرت رود یاکجی، که اصالت آنگلو-هندی و ارمنی داشت، بود. او دوران کودکی خود را میان انگلستان و اروپا سپری کرد و پیش از ثبت‌نام در آکادمی سلطنتی هنر دراماتیک (RADA) در لندن در سال ۱۹۳۲، در مدارس راهبه‌ها تحصیل کرد که این امر زمینه را برای فعالیت بازیگری او فراهم ساخت.

اولین حضور او در سینما در فیلم چیزها رو به بهبود است (۱۹۳۴) بود و پس از آن نقش‌هایی در فیلم‌های بریتانیایی مانند آتش بر فراز انگلستان (۱۹۳۷) ایفا کرد که در آن در کنار لارنس اولیویه بازی می‌کرد. همکاری حرفه‌ای آن‌ها به‌زودی به یک رابطه عاشقانه پرسرصدا تبدیل شد که توجه عمومی را به خود جلب کرد.

نقش تحول‌آفرین لی، اسکارلت اوهارا در بر باد رفته (۱۹۳۹) بود؛ نقشی که برای آن در یک جستجوی افسانه‌ای برای انتخاب بازیگر، بر صدها بازیگر دیگر پیروز شد. این فیلم به یکی از ستایش‌شده‌ترین آثار تاریخ سینما تبدیل شد و بازی او مورد تحسین بین‌المللی قرار گرفت و نخستین جایزه اسکار او را برای او به ارمغان آورد.

لی به بازی در فیلم‌هایی نظیر پل واترلو (۱۹۴۰) و آن زن همیلتون (۱۹۴۱) ادامه داد و بارها با اولیویه که در سال ۱۹۴۰ با او ازدواج کرد، همکاری کرد. پیوند آن‌ها ۲۰ سال طول کشید که در طول آن به یکی از مورد احترام‌ترین زوج‌ها در تئاتر و سینما تبدیل شدند و در تولیدات شکسپیری و سه فیلم با هم بازی کردند.

در سال ۱۹۵۱، او دومین جایزه اسکار خود را برای اتوبوسی به نام هوس دریافت کرد، جایی که تفسیر او از بلانش دوبوآ بسیار شخصی بود و بازتاب‌دهنده مبارزات خود او با سلامت روان بود.

لی از اختلال دوقطبی رنج می‌برد که تأثیر عمیقی بر حرفه و روابط شخصی او داشت. او همچنین با سل مزمن دست‌وپنجه نرم می‌کرد که نخستین بار در اواسط دهه ۱۹۴۰ تشخیص داده شد و در نهایت منجر به مرگ او در ۸ ژوئیه ۱۹۶۷ در سن ۵۳ سالگی گردید.

او پس از طلاق از اولیویه در سال ۱۹۶۰، همراهی را در بازیگر جان مری‌ویل یافت که تا زمان وفات او در کنارش ماند.

علیرغم دوره‌های بی‌ثباتی در حرفه، لی همچنان یکی از ستایش‌شده‌ترین بازیگران زمانه خود باقی مانده است. در سال ۱۹۹۹، مؤسسه فیلم آمریکا (AFI) او را به‌عنوان شانزدهمین ستاره زن بزرگ سینمای کلاسیک هالیوود رتبه‌بندی کرد. او همچنین برای تبارویچ (۱۹۶۳) برنده جایزه تونی شد که ثابت کرد استعداد او فراتر از سینما است.

زیبایی، استعداد و فداکاری او، وی را به نمادی ماندگار تبدیل کرد و بازی‌های او همچنان در سراسر جهان مورد مطالعه و ستایش قرار می‌گیرد.