افلاطون

افلاطون (زاده آریستوکلِس؛ حدود ۴۲۷ تا ۳۴۸ پیش از میلاد)، فیلسوف یونان باستان از دوره کلاسیک بود که به‌عنوان متفکری بنیان‌گذار در فلسفه غرب و نوآور فرم‌های دیالوگ نوشتاری و دیالکتیک شناخته می‌شود. او پرسش‌هایی را در تمام حوزه‌های اصلی فلسفه نظری و عملی مطرح کرد و بنیان‌گذار آکادمی افلاطونی بود؛ مکتب فلسفی در آتن که افلاطون در آن آموزه‌هایی را تدریس می‌کرد که بعدها به عنوان افلاطون‌گرایی شناخته شد.

مشهورترین دستاورد افلاطون، نظریه مُثُل (یا ایده‌ها) است که به‌عنوان ارائه راه حلی برای آنچه امروزه مسئله کلیات نامیده می‌شود، تفسیر شده است. او به‌طور تعیین‌کننده‌ای تحت تأثیر متفکران پیشاسقراطی یعنی فیثاغورث، هراکلیتوس و پارمنیدس بود، هرچند بخش زیادی از آنچه درباره آن‌ها می‌دانیم، از خود افلاطون مشتق شده است.

افلاطون در کنار استادش سقراط و شاگردش ارسطو، چهره‌ای محوری در تاریخ فلسفه است. اعتقاد بر این است که تمام آثار افلاطون برخلاف آثار تقریباً تمام معاصرانش، بیش از ۲۴۰۰ سال به‌صورت دست‌نخورده باقی مانده است. اگرچه محبوبیت آن‌ها در طول زمان دچار نوسان بوده، اما همواره در طول اعصار مورد مطالعه و خواندن قرار گرفته‌اند. او همچنین از طریق نوافلاطون‌گرایی، تأثیر بسیار زیادی بر فلسفه مسیحی و اسلامی گذاشت. در دوران مدرن، آلفرد نورث وایتهد جمله‌ی مشهوری گفته است: «امن‌ترین توصیف کلی از سنت فلسفه اروپایی این است که این سنت مجموعه‌ای از پانویس‌ها برای افلاطون است.»