مایکل گامبون

سر مایکل جان گامبون (۱۹ اکتبر ۱۹۴۰ – ۲۷ سپتامبر ۲۰۲۳) بازیگر ایرلندی-انگلیسی بود. گامبون فعالیت بازیگری خود را با لورنس اولیویه به عنوان یکی از اعضای اصلی تئاتر سلطنتی ملی آغاز کرد. او در طول دوران حرفه‌ای شصت‌ساله‌اش، سه جایزه اولیویه و چهار جایزه تلویزیونی بفتا دریافت کرد. در سال ۱۹۹۸، او برای خدماتش به نمایش (دراما) توسط ملکه الیزابت دوم نشان شوالیه دریافت کرد.

گامبون در اجراهای بسیاری از آثار ویلیام شکسپیر همچون عطیل، هملت، مکبث و کوریولانوس ظاهر شد. گامبون برای دریافت سیزده جایزه اولیویه نامزد شد و سه بار برای کُرِس آچو آف دیساپرووال (۱۹۸۵)، ا ویو فرام د بریج (۱۹۸۷) و من آو د مومنت (۱۹۹۰) برنده شد. در سال ۱۹۹۷، گامبون اولین حضور خود در برادوی را در نمایش اسکای‌لایت اثر دیوید هِر تجربه کرد و نامزد جایزه تونی بهترین بازیگر نقش مرد در یک نمایش شد.

گامبون نخستین حضور خود در سینما را با عطیل (۱۹۶۵) تجربه کرد. از دیگر فیلم‌های برجسته او می‌توان به آشپز، سارق، همسرش و معشوقه‌اش (۱۹۸۹)، بال‌های کبوتر (۱۹۹۷)، نفوذی (افشاگر) (۱۹۹۹)، گاسفورد پارک (۲۰۰۱)، فیض عظیم (۲۰۰۶)، سخنرانی پادشاه (۲۰۱۰)، کوارتت (۲۰۱۲) و ویکتوریا و عبدال (۲۰۱۷) اشاره کرد. گامبون همچنین در فیلم‌های وِس اندرسون با نام‌های زندگی آبزی همراه با استیو زیسو (۲۰۰۴) و آقای فاکس شگفت‌انگیز (۲۰۰۹) ایفای نقش کرد. گامبون با ایفای نقش آلبوس دامبلدور در مجموعه فیلم‌های هری پاتر از سال ۲۰۰۴ تا ۲۰۱۱، که جایگزین ریچارد هریس پس از مرگ او در سال ۲۰۰۲ شد، شناخته‌شده‌تر شد.

او برای فعالیت‌های تلویزیونی خود، چهار جایزه بفتا برای خواننده آوازباز (۱۹۸۶)، همسران و دختران (۱۹۹۹)، طول و عرض جغرافیایی (۲۰۰۰) و غریبه‌های کامل (۲۰۰۱) دریافت کرد. وی همچنین دو بار برای مسیر جنگ (۲۰۰۲) و اما (۲۰۰۹) نامزد جایزه امی پرایم‌تایم شد. از دیگر پروژه‌های برجسته گامبون می‌توان به کرنفورد (۲۰۰۷) و جای خالی (۲۰۱۵) اشاره کرد. در سال ۲۰۱۷، او جایزه دستاورد عمر آکادمی فیلم و تلویزیون ایرلند را دریافت کرد. در سال ۲۰۲۰، نام او در رتبه ۲۷ فهرست بزرگ‌ترین بازیگران سینمای ایرلند در تایمز ایرلند قرار گرفت.