ژان-پیر ژونه

ژان-پیر ژونه کارگردان و نویسنده فیلم فرانسوی است که برای فیلم‌های اغذیه فروشی، شهر کودکان گم‌شده، بیگانه: بازگشت و آملی شناخته می‌شود.

ژان-پیر ژونه در روآن، لوآر، فرانسه متولد شد. او اولین دوربین خود را در ۱۷ سالگی خرید و در حین تحصیل در استودیوهای سینماسیون در رشته انیمیشن، فیلم‌های کوتاه ساخت. او با مارک کارو، طراح و هنرمند کتاب‌های کمیک که همکاری طولانی‌مدت و کارگردان مشترک او شد، دوست شد. آن‌ها در سال ۱۹۷۴ در یک جشنواره انیمیشن در آنسی با هم ملاقات کردند.

ژونه و کارو با هم انیمیشن‌های برنده‌ای را کارگردانی کردند. اولین فیلم سینمایی لایو-اکشن آن‌ها پناهگاه آخرین شلیک‌ها (۱۹۸۱) بود؛ فیلم کوتاهی درباره سربازان در یک دنیای آینده‌ای و تیره و تار. ژونه همچنین تیزرهای تبلیغاتی و موزیک‌ویدیوهای متعددی را کارگردانی کرده است، مانند زولوک اثر ژان میشل ژار (به همراه کارو).

فیلم‌های ژونه اغلب با جنبش سینمای فرانسوی اواخر قرن بیستم، یعنی سینمای لوک، همسو هستند و به درون‌مایه‌ها و زیبایی‌شناسی مربوط به اکسپرسیونیسم آلمانی، رئالیسم شاعرانه فرانسوی و موج نو فرانسه اشاره دارند.

اولین فیلم بلند ژونه و کارو، فیلم اغذیه فروشی (۱۹۹۱) بود؛ کمدی ملانکولیکی که در دنیایی پساآخرالزمانی و گرفتار قحطی روایت می‌شود، که در آن ساختمان آپارتمانی بالای یک اغذیه فروشی تحت حاکمیت قصابی است که برای غذا دادن به مستأجرانش، آدم می‌کشد.

آن‌ها پس از آن فیلم شهر کودکان گم‌شده (۱۹۹۵) را ساختند؛ یک فیلم فانتزی تاریک و چندلایه درباره دانشمند دیوانه‌ای که رویاهای کودکان را می‌دزدد تا بتواند برای همیشه زندگی کند. موفقیت شهر کودکان گم‌شده منجر به دعوت از او برای کارگردانی چهارمین فیلم از مجموعه بیگانه، یعنی بیگانه: بازگشت (۱۹۹۷) شد. همین‌جا بود که ژونه و کارو راه خود را از هم جدا کردند؛ زیرا ژونه معتقد بود این یک فرصت فوق‌العاده است و کارو علاقه‌ای به کار روی یک فیلم پرهزینه هالیوودی که کنترل خلاقانه نداشت، نشان نمی‌داد. کارو در نهایت چند هفته‌ای در بخش طراحی لباس و طراحی صحنه همکاری کرد، اما پس از آن تصمیم گرفت روی فعالیت انفرادی خود در زمینه تصویرگری و گرافیک کامپیوتری کار کند.

ژونه فیلم آملی (۲۰۰۱) را با بازی آدری توتو کارگردانی کرد. آملی داستان زنی است که از انجام کارهای خیر لذت می‌برد اما خودش در پیدا کردن عشق دچار مشکل است؛ این فیلم در سراسر جهان موفقیت تجاری و انتقادی عظیمی داشت و نامزد چندین جایزه اسکار شد. ژونه برای این فیلم، جایزه فیلم اروپا برای بهترین کارگردانی را نیز کسب کرد.

ژونه همچنین تیزرهای تبلیغاتی متعددی را کارگردانی کرده است، از جمله فیلمی ۲ دقیقه و ۲۵ ثانیه‌ای برای شنل شماره ۵ با بازی همکاری همیشگی‌اش، آدری توتو.