جنت لی

جانت لی (زاده‌ی جانت هلن موریسون؛ ۶ ژوئیه ۱۹۲۷ – ۳ اکتبر ۲۰۰۴) بازیگر، خواننده، رقصنده و نویسنده آمریکایی بود. فعالیت حرفه‌ای او بیش از پنج دهه به طول انجامید. لی که در استاکتونِ کالیفرنیا و در خانواده‌ای از طبقه کارگر بزرگ شده بود، در ۱۸ سالگی توسط نورما شیر، بازیگر مشهور، کشف شد؛ کسی که به او کمک کرد تا قراردادی با مترو-گلدوین-مایر امضا کند.

لی پیش از اولین ورود رسمی خود به دنیای بازیگری، در برنامه‌های رادیویی حضور داشت و اولین تجربه‌ی سینمایی خود را با درام «عشق روزی ریج» (۱۹۴۷) رقم زد. او با شرکت MGM در فیلم‌های بسیاری در ژانرهای مختلف ظاهر شد که از جمله آن‌ها می‌توان به درام جنایی «عمل خشونت» (۱۹۴۸)، درام «زنان کوچک» (۱۹۴۹)، کمدی «فرشته‌ها در زمین بازی» (۱۹۵۱)، عاشقانه «اسکاراموش» (۱۹۵۲) و درام وسترن «مهره‌ی عریان» (۱۹۵۳) اشاره کرد. او در اواخر دهه‌ی ۱۹۵۰ در فیلم‌هایی نظیر «سافاری» (۱۹۵۶) و فیلم نوآرِ اورسون ولز، «نشانی از شر» (۱۹۵۸)، نقش‌های دراماتیک ایفا کرد. او همچنین با شرکت آر‌کی‌او رادیو پیکچرز، در کمدی رمانتیک «ماجرای تعطیلات» (۱۹۴۹) در کنار رابرت میچام بازی کرد.

لی بزرگ‌ترین موفقیت خود را با ایفای نقش ماریون کرین در فیلم تریلر روان‌شناختی «روانی» (۱۹۶۰) اثر آلفرد هیچکاک به دست آورد. او برای این بازی، جایزه گلدن گلوب بهترین بازیگر نقش مکمل زن را از آن خود کرد و نامزد دریافت جایزه اسکار در بخش بهترین بازیگر نقش مکمل زن شد. او به صورت متناوب به حضور در فیلم‌ها ادامه داد، از جمله در «بای بای بردی» (۱۹۶۳)، «هارپر» (۱۹۶۶)، «شب لپوس» (۱۹۷۲) و «بوردوک» (۱۹۷۹). او در سال ۱۹۷۵ با اجرای نمایش «قتل میان دوستان» برای نخستین بار روی صحنه‌ی برادوی ظاهر شد. او همچنین در دو فیلم ترسناک با دخترش، جیمی لی کرتیس، بازی کرد: «مه» (۱۹۸۰) و «هالووین اچ۲۰: ۲۰ سال بعد» (۱۹۹۸).

لی علاوه بر فعالیت بازیگری، بین سال‌های ۱۹۸۴ تا ۲۰۰۲ چهار کتاب نوشت که دو مورد از آن‌ها رمان بودند. لی پیش از ازدواج با تونی کرتیسِ بازیگر در سال ۱۹۵۱، دو ازدواج کوتاه در دوران نوجوانی داشت (که یکی از آن‌ها با ابطال مواجه شد). پیوند این زوج که بسیار مورد توجه رسانه‌ها قرار داشت، در سال ۱۹۶۲ به طلاق ختم شد و لی پس از ایفای نقش در «نامزد منچوریایی» در همان سال، دوباره ازدواج کرد و فعالیت حرفه‌ای خود را کاهش داد. او در اکتبر ۲۰۰۴ در سن ۷۷ سالگی، پس از یک سال مبارزه با واسکولیت (التهاب عروق خونی) درگذشت.