ادوارد نورتن

ادوارد هریسون نورتون (زاده ۱۸ اوت ۱۹۶۹)، بازیگر و فیلمساز آمریکایی است. او پس از فارغ‌التحصیلی از کالج ییل در سال ۱۹۹۱ با مدرک تاریخ، چند ماهی را در ژاپن کار کرد و سپس برای دنبال کردن حرفه‌ی بازیگری به شهر نیویورک نقل مکان کرد. او برای اولین حضور خود در ترس اولیه (۱۹۹۶) صاحب شهرت و تحسین منتقدان شد که برای این نقش، جایزه گلدن گلوب بهترین بازیگر نقش مکمل و نامزدی جایزه آکادمی را در همین دسته به دست آورد. نقش او به عنوان یک نئونازی توبه کرده در تاریخ مجهول آمریکا (۱۹۹۸)، برای او نامزدی جایزه آکادمی در بخش بهترین بازیگر مرد را به ارمغان آورد. او همچنین در فیلم باشگاه مشت زنی (۱۹۹۹) بازی کرده است که پیروان پرشور و وفاداری پیدا کرد.

نورتون در سال ۲۰۰۳ شرکت تولیدی کلاس ۵ فیلمز را تأسیس کرد و کارگردانی یا تهیه‌کنندگی فیلم‌های نگه داشتن ایمان (۲۰۰۰)، پایین در دره (۲۰۰۵) و پرده رنگی (۲۰۰۶) را بر عهده داشت. او همچنان برای نقش‌های بازیگری خود در فیلم‌هایی نظیر امتیاز (۲۰۰۱)، ساعت بیست و پنجم (۲۰۰۲)، کسب‌وکار ایتالیایی (۲۰۰۳)، شعبده‌باز (۲۰۰۶)، قلمرو طلوع ماه (۲۰۱۲) و هتل بزرگ بوداپست (۲۰۱۴) مورد تحسین قرار گرفت. بزرگترین موفقیت‌های تجاری او شامل اژدهای سرخ (۲۰۰۲)، قلمرو بهشت (۲۰۰۵)، هالک شگفت انگیز (۲۰۰۸) و میراث بورن (۲۰۱۲) بوده است. نورتون برای نقش‌هایش به عنوان یک بازیگر مغرور در پرنده‌مان (۲۰۱۴) و پیت سیگر در یک ناشناخته کامل (۲۰۲۴)، بار دیگر نامزد دریافت جایزه آکادمی در بخش بهترین بازیگر نقش مکمل شد. او همچنین فیلم جنایی مادر بدون بروکلین (۲۰۱۹) را کارگردانی و در آن بازی کرده و در پیاز شیشه‌ای: یک معمای چاقوکشی (۲۰۲۲) ایفای نقش کرده است.

نورتون یک فعال محیط زیست و کارآفرین اجتماعی است. او یکی از امنای انترپرایز کامیونیتی پارتنرز است، یک سازمان غیرانتفاعی که از مسکن ارزان‌قیمت حمایت می‌کند، و به عنوان رئیس شعبه آمریکایی تراست حفاظت از حیات وحش ماسایی فعالیت می‌کند. او همچنین سفیر حسن نیت سازمان ملل متحد در امور تنوع زیستی است.