تام ویتس

توماس آلن ویتس (زاده ۷ دسامبر ۱۹۴۹)، موسیقی‌دان، آهنگساز، ترانه‌سرا و بازیگر آمریکایی است. اشعار او اغلب بر لایه‌های پنهان و تاریک جامعه تمرکز دارند و با صدای بم و خش‌دارِ شاخص او اجرا می‌شوند. او در دهه ۱۹۷۰ عمدتاً در سبک جاز فعالیت می‌کرد، اما موسیقی او از دهه ۱۹۸۰ به بعد، تأثیرات بیشتری از سبک‌های بلوز، راک، وودویل و سبک‌های تجربی را منعکس کرده است.

ویتس در یک خانواده میان‌کلاس در ویتیرِ کالیفرنیا متولد و بزرگ شد. او که از آثار باب دیلن و نسل بیت الهام گرفته بود، در کودکی آوازخوانی در چرخه موسیقی فولک سن‌دیگو را آغاز کرد. او در سال ۱۹۷۲ به لس‌آنجلس نقل مکان کرد و پیش از آنکه با کمپانی آزیلم ریکوردز قرارداد ضبط موسیقی امضا کند، به عنوان ترانه‌سرا مشغول به کار بود. نخستین آلبوم‌های او، بسته‌زمان (۱۹۷۳) با گرایش به جاز و قلب شنبه شب (۱۹۷۴) بودند که نشان‌دهنده علاقه لیریک او به زندگی شبانه، فقر و جرم و جنایت بودند. او بارها به ایالات متحده، اروپا و ژاپن تور برگزار کرد و با آلبوم‌های تغییر کوچک (۱۹۷۶)، والنتین آبی (۱۹۷۸) و حمله قلبی و تاک (۱۹۸۰) به استقبال منتقدان و موفقیت تجاری بیشتری رفت. او موسیقی متن فیلم قلب یکی (۱۹۸۱) ساخته فرانسیس فورد کوپولا را تولید کرد و متعاقباً در چندین فیلم از آثار کوپولا نقش‌های گذرا داشت.

در سال ۱۹۸۰، ویتس با کاتلین برنان ازدواج کرد، از مدیر برنامه‌ها و کمپانی ضبط موسیقی خود جدا شد و به نیویورک رفت. او با تشویق و همکاری‌های مکرر برنان، زیبایی‌شناسی موسیقی تجربی‌تر و متنوع‌تری را دنبال کرد که تحت تأثیر آثار هری پارچ و کاپیتان بیفهارت بود. این رویکرد در مجموعه‌ای از آلبوم‌های منتشرشده توسط آیلند ریکوردز، از جمله اسوردفیش‌ترامبونز (۱۹۸۳)، سگ‌های باران (۱۹۸۵) و سال‌های وحشی فرانک (۱۹۸۷) منعکس شد. او به حضور در فیلم‌ها، به‌ویژه بازی در نقش اصلی در فیلم قانون زیر زمین (۱۹۸۶) ساخته جیم جارمش، ادامه داد و همچنین در تئاتر نیز ظاهر شد. او با کارگردان تئاتر، رابرت ویلسون، موزیکال‌های سوارکار سیاه (۱۹۹۰) و آلیس (۱۹۹۲) را تولید کرد که نخستین بار در هامبورگ اجرا شدند. با بازگشت به کالیفرنیا در دهه ۱۹۹۰، آلبوم‌های او یعنی ماشین استخوان (۱۹۹۲)، سوارکار سیاه (۱۹۹۳) و تغییرات قاطر (۱۹۹۹) تحسین منتقدان را بیشتر کرد و چندین جایزه گرمی برای او به ارمغان آورد. در اواخر دهه ۱۹۹۰، او به کمپانی ضبط موسیقی آنتی- تغییر یافت که آلبوم‌های پول خون (۲۰۰۲)، آلیس (۲۰۰۲)، واقعاً رفته (۲۰۰۴) و بد مثل من (۲۰۱۱) را منتشر کرد.

ویتس با وجود عدم موفقیت تجاری در جریان اصلی، بر بسیاری از موسیقی‌دانان تأثیر گذاشته و دنبال‌کنندگان مذهبی و بین‌المللی پیدا کرده است و چندین زندگی‌نامه نیز درباره او نوشته شده است. در سال ۲۰۱۵، او در رتبه ۵۵ فهرست «۱۰۰ ترانه‌سرای بزرگ تمام دوران» مجله رولینگ استون قرار گرفت. او در سال ۲۰۱۱ به تالار مشاهیر راک اند رول راه یافت.