مریلین مونرو

مریلین مونرو (با نام اصلی نورما جین مورتنسون؛ زاده ۱ ژوئن ۱۹۲۶ – ۴ اوت ۱۹۶۲) بازیگر آمریکایی بود. او که به ایفای نقش‌های کمدی «پیکان بلوند» شهرت داشت، به یکی از محبوب‌ترین آیکون‌های جذابیت دهه‌ی ۱۹۵۰ و اوایل دهه‌ی ۱۹۶۰ و همچنین نمادی از تحولات فرهنگی آن دوران تبدیل شد. او به مدت یک دهه بازیگر تراز اول بود و فیلم‌هایش تا زمان مرگش در سال ۱۹۶۲، ۲۰۰ میلیون دلار فروش داشت (معادل ۲ میلیارد دلار در سال ۲۰۲۱). مدت‌ها پس از مرگ او، مونرو همچنان یک نماد بزرگ فرهنگ عامه باقی مانده است. در سال ۱۹۹۹، مؤسسه فیلم آمریکا او را در رتبه‌ی ششم لیست بزرگ‌ترین اسطوره‌های زن سینما از عصر طلایی هالیوود قرار داد. بسیاری از منتقدان فیلم و رسانه‌ها، مونرو را به عنوان یکی از بهترین بازیگرانی که هرگز نامزد جایزه اسکار نشده‌اند، معرفی کرده‌اند.

مونرو که در لس‌آنجلس متولد و بزرگ شده بود، بیشتر دوران کودکی خود را در مجموع ۱۲ خانواده‌ی جایگزین و یک یتیم‌خانه گذراند؛ او در شانزده سالگی ازدواج کرد. او در طول جنگ جهانی دوم در یک کارخانه کار می‌کرد که با عکاسی از واحد اول فیلم‌سازی آشنا شد و فعالیت موفقی را در مدلینگ پین‌آپ آغاز کرد که منجر به قراردادهای کوتاه‌مدت سینمایی با توئنتی‌سنتوری فوکس و کلمبیا پیکچرز شد. پس از مجموعه‌ای از نقش‌های کوچک سینمایی، او در اواخر سال ۱۹۵۰ قرارداد جدیدی با فوکس امضا کرد. در طول دو سال بعد، او با ایفای نقش در چندین کمدی از جمله «به جوانیِ آنچه احساس می‌کنید» و «کسب‌وکار میمون»، و در درام‌های «درگیری در شب» و «زحمتِ در زدن نباشد»، به بازیگر محبوبی تبدیل شد. زمانی که فاش شد او پیش از ستارگی، برای برخی عکس‌ها با پوشش کم مدل کرده است، با یک رسوایی روبرو شد، اما این ماجرا آسیبی به کارنامه‌ی او وارد نکرد، بلکه در عوض باعث افزایش علاقه‌ی مردم به فیلم‌هایش شد.

تا سال ۱۹۵۳، مونرو یکی از تجاری‌ترین ستارگان هالیوود بود؛ او نقش‌های اصلی را در فیلم نوآر «نیاگارا» ایفا کرد که آشکاراً بر جذابیت ظاهری او تکیه داشت، و همچنین در کمدی‌های «برازنده‌ی بلوندها» و «چگونه یک میلیونر را شوهر دهیم» که تصویر ستاره‌ای او را به عنوان یک «بلوند احمق» تثبیت کرد. در همان سال، تصاویر بدون پوشش کامل او به عنوان عکس وسط و روی جلد اولین شماره مجله پلی‌بوی استفاده شد. او در طول دوران فعالیت حرفه‌ای خود، نقش مهمی در خلق و مدیریت تصویر عمومی خود داشت، اما زمانی که توسط استودیو در قالب نقش‌های تکراری محدود شد و دستمزد کمی دریافت کرد، ناامید شد. او در اوایل سال ۱۹۵۴ به دلیل رد کردن یک پروژه فیلم، برای مدتی کوتاه تعلیق شد اما با بازی در «خارش هفت‌ساله» (۱۹۵۵)، که یکی از بزرگ‌ترین موفقیت‌های تجاری دوران حرفه‌ای او بود، بازگشت.

زمانی که استودیو هنوز برای تغییر قرارداد مونرو بی‌میل بود، او در سال ۱۹۵۴ شرکت تولید فیلم خود را تأسیس کرد. او سال ۱۹۵۵ را وقف ساخت این شرکت کرد و مطالعه‌ی بازیگری متد را زیر نظر لی استربرگ در اکتورز استودیو آغاز کرد. اواخر همان سال، فوکس قرارداد جدیدی به او اعطا کرد که کنترل بیشتر و حقوق بالاتری را برای او فراهم می‌کرد. نقش‌های بعدی او شامل بازی تحسین‌شده‌ی منتقدان در «ایستگاه اتوبوس» (۱۹۵۶) و اولین تولید مستقل او در «شاهزاده و دختر شو» (۱۹۵۷) بود. او برای نقش‌آفرینی در فیلم «بعضی‌ها داغشو دوست دارن» (۱۹۵۹) که موفقیتی انتقادی و تجاری بود، برنده‌ی گلدن گلوب بهترین بازیگر زن شد. آخرین فیلم تکمیل‌شده‌ی او درام «بازماندگان» (۱۹۶۱) بود.